Çekya, ABD’den satın aldığı F-35 savaş uçaklarının ardından şimdi de uçağın üretim ve tedarik zincirindeki rolünü büyütüyor. Çek savunma şirketi Ray Service, Amerikan savunma devi Lockheed Martin ile F-35 savaş uçaklarında kullanılacak kablo demetlerinin üretimi için anlaşma imzaladı. Anlaşma kapsamında Çekya’da F-35’lere yönelik üretim kapasitesi kurulması planlanıyor. Ray Service, ilk parçaların kontrol amacıyla üretildiğini, seri üretime geçiş için gerekli çalışmaların sürdüğünü bildiriyor.

SADECE UÇAK SATIN ALMAYACAK

Çekya’nın F-35 programındaki rolü yalnızca uçakların satın alınmasıyla sınırlı değil. Prag yönetimi, 24 adet F-35A Lightning II için yaptığı anlaşmanın yanında ABD’li üreticilerle geniş kapsamlı bir sanayi işbirliği de oluşturdu. Çek Savunma Bakanlığı’na göre Lockheed Martin ile 11, F-35 motorlarının üreticisi Pratt & Whitney ile 3 olmak üzere toplam 14 sanayi projesi bulunuyor. Bu projelerin toplam değeri 15,3 milyar Çek korunası seviyesinde. Projelerde 13 Çek şirketi, araştırma kuruluşu ve üniversite yer alıyor.

İLK ANLAŞMA 2024’TE İMZALANDI

Çek şirketlerinin F-35 programına katılımı yeni değil. Çek Savunma Bakanlığı, Mayıs 2024’te devlet şirketi LOM PRAHA’nın Lockheed Martin ile ilk sanayi işbirliği anlaşmasını imzaladığını duyurmuştu. Bu anlaşma kapsamında özellikle F-35’lerin Çek hava kuvvetlerinde kullanılmasına yönelik pilot eğitim altyapısı ve teknolojik kapasitenin geliştirilmesi hedeflendi. Bakanlık aynı dönemde F-35 programındaki 14 sanayi projesinin çerçevesini de açıklamıştı. Ray Service’in Lockheed Martin ile yaptığı yeni anlaşma ise bu işbirliğinin üretim ayağını genişleten adımlardan biri oldu.

F-35 PARÇASI ÇEKYA’DA ÜRETİLECEK

Ray Service’in üretmesi planlanan kablo demetleri, F-35’in elektrik ve elektronik sistemlerinin bağlantısında kullanılan kritik komponentler arasında bulunuyor. Şirket, bu proje kapsamında yalnızca üretim kapasitesi oluşturmayı değil, aynı zamanda otomasyon, test teknolojileri ve yapay zeka uygulamaları alanlarında da kapasitesini geliştirmeyi hedefliyor. Ray Service, F-35 programının kendisi için uzun vadeli teknolojik gelişim ve Lockheed Martin’in küresel tedarik zincirine daha geniş katılım fırsatı oluşturduğunu belirtiyor.