ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü savaşın ekonomik bilançosu giderek ağırlaşıyor. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM) Kongre’ye sunduğu son hesaplamaya göre, 28 Şubat’ta başlayan savaşın Washington’a maliyeti 43,6 milyar dolara ulaştı. Ancak İran’ın balistik füze ve insansız hava araçlarıyla vurduğu Amerikan üslerindeki hasarların önemli bölümü henüz hesaba dahil edilmiş değil. Faturanın en büyük kalemini ise cephede kullanılan mühimmat oluşturuyor. CENTCOM verilerine göre ABD’nin savaş boyunca kullandığı füze, bomba ve diğer mühimmatın yerine konulması için gereken tutar 28,1 milyar dolara çıktı. Ağustos başındaki hesaplamada ise bu rakam 21,7 milyar dolar olarak hesaplanmıştı.

EN MASRAF HAVADA

Savaşta kaybedilen veya hasar gören askeri sistemlerin maliyeti de 4,3 milyar doların üzerine yükselirken, CENTCOM hesabında savaş uçaklarının, gemilerin ve üslerin işletme giderleri, personel desteği ve sağlık harcamaları da yer alıyor. Kuvvetler arasında en büyük operasyon faturası 6,6 milyar doları aşan harcamayla ABD Hava Kuvvetleri’ne ait. Deniz Kuvvetleri’nin maliyeti yaklaşık 2,2 milyar dolar, Kara Kuvvetleri’nin operasyon giderleri ise yaklaşık 1,6 milyar dolar olarak hesaplandı.

ÜSLER VURULDU

Öte yandan Pentagon Başmüfettişliği’nin son raporuna göre İran saldırılarında Kuveyt, Bahreyn, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Irak, Umman ve Ürdün’deki Amerikan üslerinde yüzlerce bina ve askeri yapı zarar gördü ya da tamamen kullanılamaz hale geldi. ABD’nin diplomatik tesislerinde belirlenen hasarın tek başına 184 milyon dolar olduğu bildirildi. Üslerin yeniden inşası ve hasarlı altyapının yenilenmesi için ortaya çıkacak milyarlarca dolarlık ek yük CENTCOM’un 43,6 milyar dolarlık hesabının dışında tutuluyor.

HESAPLAR TUTMADI

Savaşın maliyetindeki yükseliş hızı da Washington açısından dikkat çekici. Kongre Bütçe Ofisi, 1 Ağustos itibarıyla toplam harcamayı yaklaşık 38 milyar dolar olarak hesaplamıştı. CENTCOM’un 3 Eylül tarihli yeni bilançosu faturanın yaklaşık bir ayda 5,6 milyar dolar daha büyüdüğünü ortaya koyuyor. Kongre Bütçe Ofisi, çatışmanın yoğunluğuna bağlı olarak savaşın ABD’ye bundan sonra da ayda 2 ila 3 milyar dolar arasında ek maliyet yaratabileceği görüşünde. Açık kaynaklara yansıyan bilgilere göre kadar kritik bir başka sorun da ABD’nin silah stoklarında yaşanıyor. İran’dan gelen füze ve İHA saldırılarını önlemek için yoğun biçimde kullanılan Patriot ve THAAD önleyici füzeleri, savaşın en pahalı ve en hızlı tüketilen mühimmatları arasında bulunuyor.

HAVA SAVUNMA SIKINTILI

Pentagon Başmüfettişliği savaş nedeniyle bazı mühimmat türlerinde “stratejik stok açığı” oluştuğunu bildirirken, Avrupa’daki ABD ve NATO yetkilileri özellikle hava savunma önleyicilerinde stok seviyelerinin kritik noktaya indiğini belirtiyor. Bu durum İran savaşının yalnızca maliyetini değil, ABD ordusunun başka bölgelerde çıkabilecek krizlere aynı anda müdahale kapasitesini de tartışmaya açıyor.

18 ABD ASKERİ ÖLDÜ

STRASAM Direktörü Emekli Hava Tuğgeneral Dr. Hüseyin Fazla ise, “Sahadaki kayıplar da faturanın büyümesine neden oluyor. Pentagon verilerine göre savaş sürecinde 18 Amerikan askeri hayatını kaybederken 830’dan fazla asker yaralandı. Pentagon Başmüfettişliği’nin daha önce yayımladığı raporda ise 30’a kadar MQ-9 Reaper İHA’sının ve yedi KC-135 havada yakıt ikmal uçağının kaybedildiği veya hasar gördüğü belirtiliyor” diyor. sadfsdfkb glgk