Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, BM 81. Genel Kurulu kapsamında 22 Eylül Salı günü New York’ta dünya liderlerine hitap edecek. Erdoğan, başbakanlığı ve cumhurbaşkanlığı dönemleriyle birlikte BM Genel Kurulu’nda 16’ncı kez konuşma yapmış olacak.

Erdoğan, ilk kez 2005 yılında, başbakanlığı döneminde BM 60. Genel Kurulu’na katıldı. Sonraki yıllarda da Genel Kurul kürsüsünden terörle mücadele, BM reformu, Filistin meselesi, Suriye ve düzensiz göç gibi başlıklara ilişkin mesajlar verdi.

İlk konuşmasında BM reformuna vurgu yaptı

Erdoğan, 2005’teki ilk konuşmasında daha demokratik, şeffaf ve etkin bir BM yapısına ihtiyaç olduğunu dile getirdi.

2007’deki konuşmasının öne çıkan başlığı terörle mücadele olurken, 2009’da BM’nin yapısının reforme edilmesi gerektiğini savundu. Güvenlik Konseyi’nin yapısının da reform kapsamına alınması gerektiğini belirtti.

2011’de ise Suriye, Libya, Somali, Filistin ve Karabağ gibi bölgesel sorunlara ilişkin mesajlar verdi.

“Dünya beşten büyüktür”

Erdoğan, Cumhurbaşkanı sıfatıyla ilk kez 2014 yılında BM 69. Genel Kurulu’nda kürsüye çıktı.

Bu konuşmasında BM Güvenlik Konseyi’nin yapısına yönelik eleştirilerini “Dünya beşten büyüktür” ifadesiyle dile getirdi. Erdoğan, Güvenlik Konseyi’nin daimi üyelerinin veto yetkisinin BM’nin karar alma mekanizmasını etkisiz hale getirdiğini savundu.

2016’daki konuşmasının ardından FETÖ’nün 15 Temmuz darbe girişimine ilişkin mesajlar veren Erdoğan, 2017’de ise Suriye ve terörle mücadele konularını gündeme taşıdı.

Filistin mesajları öne çıktı
2018’de Filistin meselesine ağırlık veren Erdoğan, BM’nin uluslararası krizler karşısında yetersiz kaldığını söyledi.

2019’daki Genel Kurul konuşmasında ise düzensiz göç sorununa dikkat çekerek, Bodrum’da yaşamını yitiren Aylan bebeğin fotoğrafını kürsüde gösterdi.

Erdoğan aynı konuşmada Filistin topraklarındaki değişimi gösteren bir harita üzerinden İsrail-Filistin meselesine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

2020’de Kovid-19 salgını nedeniyle video konferans yöntemiyle gerçekleştirilen Genel Kurul’a katılan Erdoğan, BM’nin ve çok taraflı kuruluşların reform ihtiyacını yineledi.

2021’de iklim değişikliğinin yol açtığı afetler ve buna bağlı göç riskine dikkat çekti.

Karadeniz Tahıl Koridoru’nu anlattı

Erdoğan, 2022’deki BM 77. Genel Kurulu’nda Rusya-Ukrayna Savaşı’na ilişkin gelişmeleri ve Karadeniz Tahıl Koridoru anlaşmasına yönelik Türkiye’nin girişimlerini anlattı.

2023’teki konuşmasında ise terörle mücadele, İslam düşmanlığı, ırkçılık, Rusya-Ukrayna Savaşı, Filistin ve Doğu Akdeniz’deki gelişmelerin yanı sıra Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne ilişkin mesajlar verdi.

2024 ve 2025’te gündem Gazze oldu

Erdoğan, 2024’teki BM 79. Genel Kurulu konuşmasında Filistin devletinin tanınması çağrısı yaptı ve Gazze’deki gelişmeleri gündeme taşıdı.

2025’teki BM 80. Genel Kurulu konuşmasının da önemli bölümünü Filistin ve Gazze’ye ayıran Erdoğan, bölgedeki gelişmelere ilişkin uluslararası topluma çağrılarda bulundu.

22 Eylül’de 16’ncı kez kürsüde

BM 81. Genel Kurulu’nun yüksek düzeyli genel görüşmeleri 22 Eylül’de başlayacak. Bu yılki genel görüşmelerin teması, “Güveni yeniden tesis etmek, dönüşümü yönetmek: Herkes için sonuç veren bir BM” olarak belirlendi. Genel görüşmeler 22-28 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirilecek.

Erdoğan’ın 22 Eylül’de yapılacak oturumda ilk gün dördüncü sırada konuşması öngörülüyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın konuşmasında Gazze’deki durum, Filistin’in devlet olarak tanınması ve İsrail’e yönelik uluslararası adımların öne çıkması bekleniyor.

Erdoğan’ın New York ziyareti kapsamında BM Genel Sekreteri ve çeşitli ülkelerin devlet ve hükümet başkanlarıyla ikili görüşmeler gerçekleştirmesi de planlanıyor.